Mechanik4c

Kanał Bydgoski

Przyroda 

Polskie projekty budowy 

Pruskie projekty

Budowa Kanału

Budowa nowego Odcinka

Park nad starym Kanałem

Przebudowa kanału

W drugiej połowie XIX wieku żegluga śródlądowa w Niemczech powoli ustępowała coraz prężniej rozprzestrzeniającemu się nowemu środkowi lokomocji, którym stała się kolej. Mimo tego w parlamencie rzeszy pojawiały się kolejne projekty przebudowy dróg śródlądowych. Dość silne sfery kupieckie i przemysłowe przenosiły dyskusje o drogach wodnych nie tylko do parlamentu ale i do prasy dzięki czemu problemy wodniackie stawały się również szeroko komentowane przez społeczeństwo niemieckie. Przeciwników dróg wodnych w społeczeństwie nie było trudno wskazać, najzagorzalszym ze względu na strach przed utratą korzyści materialnych było lobby związane z transportem kolejowym, do tego dodać należy niechętnych rolników, którzy obawiali się taniego transportu ze wschodu przez co straciliby dochody. Dość aktywne na polu przebudowy dróg wodnych w Niemczech było społeczeństwo polskie w granicach Niemiec, w szczególności zaś bydgoszczanie, którzy ze zgrozą przyjęli przymiarki Rosji do wybudowania drogi wodnej Wisła - Warta.

Czytaj więcej: Przebudowa kanału

Park nad Kanałem Bydgoskim

Do 1801 roku wszystkie śluzy były już wymurowane.[1] Przesunięcie nowych śluz w stosunku do ich drewnianych poprzedników widać również na planie Lindnera z 1800 roku.[2] Powstały wtedy, jedne z pierwszych na świecie, śluzy wykonane z cegły, a nie tylko z piaskowca. Nowe śluzy zyskały również nowe wymiary z 6,8 na 9,3 metra ze światłem głów wynoszącym 6,6 metra. Pod koniec XVIII wieku trwały jeszcze prace nie tylko nad urządzeniami hydrotechnicznymi,  ale również nad pogłębieniem i umocnieniem kanału. Na początku XIX wieku Ernst Conrad Peterson sprowadził nad kanał wiele rodzin, którym przydzielił ziemię, w zamian za to ludzie Ci mieli trudnić się utrzymywaniem w należytym porządku Kanału Bydgoskiego, mieli sadzić drzewa i oczyszczać corocznie wyznaczony odcinek. Część ze sprowadzonych osadników trudniła się ponadto holowaniem transportów między śluzami.

Czytaj więcej: Park nad Kanałem Bydgoskim

Polskie projekty budowy kanału

Kanał Bydgoski jest wyjątkowym zabytkiem hydrotechniki. Jest wspaniałym pomnikiem geniuszu technicznego, który połączył dorzecza Odry i Wisły. Dziś z perspektywy czasu Kanał Bydgoski wydaje się być połączeniem zapomnianym nie tylko w Polsce ale co bardziej może zaskakiwać również w Bydgoszczy, która wyrosła na tej sztucznej drodze wodnej. To dzięki kanałowi Miasto nad Brdą w czasie XIX wieku stało się ważnym ośrodkiem gospodarczym, kanał ze względu na późniejszą kolonizację robotniczą wpłynął również w znaczący sposób na stosunki ludnościowe regionu.[1]

Czytaj więcej: Polskie projekty budowy kanału

Pruskie projekty i budowa kanału

"Autorstwo myśli zbudowania Kanału Bydgoskiego jest sporem siedmiu miast greckich o Homera".[1] Wśród wielu zwolenników tego przedsięwzięcia znaleźli się: król Prus Fryderyk II, minister spraw zagranicznych Prus Ewald Friedrich Hertzberg, Herman Jawein i Franz Balthazar Schonberg von Brenckenhoff. To wśród wyżej wymienionych należy szukać pomysłodawcę budowy Kanału Bydgoskiego przez państwo pruskie. Pierwsza wzmianka o budowie kanału w dostępnej korespondencji Króla Prus pochodzi już z 20 lutego 1772, natomiast z dnia 27 marca pochodzi list Brenckenhoffa.[2] Doradca króla napisał do Fryderyka II, w sposób sugerujący niewiedze, że o kanale już przedtem myślano w kancelarii królewskiej. W tej sytuacji właściwym wydaje się przypisanie projektu budowy Kanału Bydgoskiego dwóm ośrodkom (w Berlinie oraz u drogomistrza Jaweina przy badaniu okolic bydgosko-nakielskich).

Czytaj więcej: Pruskie projekty i budowa kanału

Przyroda kanału

Stary Kanał Bydgoski to nie tylko unikatowy zabytek hydrotechniki ale także od wielu pokoleń jest to miejsce spotkań, spacerów czy zabaw bydgoszczan i turystów przybywających do miasta. Kanał powstał pod koniec XVIII wieku, zaś na początku wieku XIX za sprawą Ernsta Conrada Petersona zaczęto umacniać brzegi Kanału i tworzyć planty. Do powstania tego obszaru przyczyniło się również Towarzystwo Upiększania Miasta, z którego inicjatywy posadzono kilkaset drzew. Dzięki ich staraniom możemy teraz spacerować i chronić się w upalne dni przed słońcem w cieniu przepięknych i ogromnych drzew. Jeszcze przed rozpoczęciem II wojny światowej nad Kanałem znajdował się bardzo bogaty starodrzew. Tworzyły go m.in. dęby, lipy, kasztanowce, topole czarne, graby, sosny, wierzby i wiele innych. Bydgoszczanie nazywali tę okolicę zieloną wizytówką miasta. Powierzchnia plant w okresie powojennym zmniejszyła się z 74 do 47ha ziemi. W latach 70. ubiegłego wieku został zasypany znaczny odcinek Kanału Bydgoskiego znajdujący się między dzisiejszą ulicą Grottgera a rondem Grunwaldzkim. Teren nad Starym Kanałem Bydgoskim tworzy przepiękny i zabytkowy park z licznymi alejkami dla pieszych i rowerzystów.

Czytaj więcej: Przyroda kanału